Bijlagen | Interbestuurlijk toezicht

Algemeen
In overleg met de Drentse gemeenten is door de provincie Drenthe een beoordelingskader vastgesteld. Aan de hand van dit toetsingskader geeft de provincie inhoud aan de toezichthoudende rol op de domeinen Financiën, monumentenzorg, ruimtelijke ordening, WABO en archief.
In Drents verband is afgesproken dat de zelfbeoordeling door gemeenten een plek krijgt in de P&C cyclus en wordt opgenomen bij de jaarrekening.

Medebewindstaken
De volgende taken die door de gemeente in medebewind worden uitgevoerd worden verantwoord.

Domein	Belang toezicht
Ruimtelijke Ordening	Omgevingsvisie, omgevingsprogramma’s en omgevingsvisie bij gemeenten conform de wettelijke eisen Omgevingswet.
Omgevingsrecht	Bescherming van mens en natuur tegen schade en gevaar. Uitvoering van de vergunningverlening, nalevingstoezicht en handhaving (milieu, bouwen en wonen)
Ruimtelijk erfgoed	(Planologische) bescherming cultuurhistorische en archeologische waarden via actuele gemeentelijke ruimtelijke plannen. Deskundige advisering vergunningsverlening
Huisvesting statushouders	Tijdige huisvesting van het aantal statushouders overeenkomstig de halfjaarlijkse taakstelling van het Rijk.
Archiefzorg	Controle van de kwaliteit van de informatiehuishouding van overheden, zoals die nodig is voor adequate verantwoording, bewijsvoering en historisch onderzoek.

Ruimtelijke ordening	Groen/Oranje/Rood	Toelichting
Gemeente beschikt voor het gehele grondgebied over bestuurlijk vastgestelde omgevingsvisie conform de wettelijke vereisten, het overgangsrecht in acht nemende.		De gemeente beschikt over een bestuurlijk vastgestelde omgevingsvisie die voldoet aan de wettelijke vereisten. In deze visie zijn echter nog geen programmatische doelen opgenomen en deze is nog niet digitaal ingericht volgens de STOP/TPOD-standaard.
Gemeente beschikt voor het gehele grondgebied over bestuurlijk vastgesteld omgevingsplan conform de wettelijke vereisten, het overgangsrecht in acht nemende.		De gemeente beschikt van rechtswege over het tijdelijke omgevingsplan. Uiterlijk in 2032 moet dit plan volledig zijn geactualiseerd en digitaal zijn ingericht volgens de geldende vereisten, waaronder de STOP/TPOD-standaard.
Het nieuwe omgevingsplan voldoet aan de inhoudseisen en terminologie conform de wettelijke vereisten en aan de digitale standaarden.		De gemeente bereidt momenteel de actualisatie van het omgevingsplan voor, evenals de overdracht van de bruidsschat. Het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) functioneert tot op heden echter nog niet naar behoren. Zo is het niet mogelijk om gelijktijdige wijzigingen aan het tijdelijke omgevingsplan door te voeren, waardoor de gemeente noodgedwongen nog werkt met TAM-IMRO-plannen.. Per 1 januari 2026 kan TAM-IMRO niet meer worden gebruikt en wordt de nieuwe STOP-TPOD werkwijze gehanteerd.
Totaalbeeld Is er reden voor extra aandacht?		Het niet op niveau en volledig werkend zijn van het DSO is een -landelijke- reden voor zorg

Omgevingsrecht	Groen /Oranje/ Rood	Toelichting
Gemeente heeft een actuele strategie op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH), inclusief veiligheid, bouwplantoetsing, bodembeleid en een probleem- en risicoanalyse.		De U&H-Strategie 2023-2027 geeft inzicht in de gevraagde aspecten.
Gemeente heeft een consistent en duidelijk, bestuurlijk vastgesteld Jaarprogramma op het gebied van VTH, met voldoende operationele doelen		Het jaarprogramma 2026 is op 9 december 2025 door het college vastgesteld.
Gemeente heeft een bestuurlijk vastgesteld Jaarverslag op het gebied van VTH.		Het jaarverslag 2024 is op 10 juli 2025 vastgesteld door het college. Op dit moment wordt gewerkt aan het jaarverslag 2025.
Uit het Jaarverslag blijkt dat doelen en normen op het gebied van VTH zijn behaald volgens de wettelijke vereisten.
Gemeente heeft een bestuurlijk vastgestelde actuele kwaliteitsverordening op het gebied van VTH.		Deze voor inwerkingtreding van de Omgevingswet al met vooruitwerkende kracht vastgesteld, en geldt per ingangsdatum van de Omgevingswet.
Totaalbeeld Is er reden voor extra aandacht?		Niet van toepassing.

Ruimtelijk erfgoed	Groen/Oranje/Rood	Toelichting
Gemeente heeft bij de vaststelling van het omgevingsplan of bij vrijstelling op het bestaande plan, aangegeven op welke wijze wordt omgegaan met in geding zijnde cultuurhistorische en archeologische waarden; dit omgevingsplan is bestuurlijk vastgesteld.		De bestemmingsplannen zijn geactualiseerd. Bij deze actualisatie zijn de cultuurhistorische en archeologische waarden meegenomen. Per 1 januari 2024 vormen deze bestemmingsplannen het tijdelijke omgevingsplan van de gemeente. Uiterlijk in 2032 moet dit tijdelijke omgevingsplan worden omgezet in een nieuw omgevingsplan, waarin de cultuurhistorische en archeologische waarden opnieuw zullen worden opgenomen.
Gemeente heeft een Commissie Ruimtelijke Kwaliteit ingesteld die adviseert over omgevingsvergunningen voor het aanpassen van een beschermd monument en vraagt deskundig advies bij vergunningverlening waarbij cultuurhistorische en/of archeologische waarden aan de orde zijn.		De gemeenteraad heeft een Adviescommissie voor Omgevingskwaliteit Borger-Odoorn benoemd. Deze commissie adviseert, conform de vastgestelde verordening, de raad en het college van burgemeester en wethouders over het bereiken en behouden van een goede omgevingskwaliteit en alles wat daarmee samenhangt.
Binnen de gemeente vindt adequaat toezicht en handhaving plaats op het gebied van monumenten en archeologie; dit is tevens vastgelegd in documenten.		De gemeente Borger-Odoorn beslaat een groot oppervlak waarvan een belangrijk deel met hoge archeologische verwachtingswaarden. De capaciteit op VTH is beperkt. Toezicht en handhaving vindt plaats binnen de mogelijkheden die er zijn.
Totaalbeeld Is er reden voor extra aandacht?		Niet van toepassing.

Huisvesting statushouders	Groen/Oranje/Rood	Toelichting
Gemeente voldoet aan de halfjaarlijkse taakstelling (eerste helft van het jaar) op het gebied van tijdige huisvesting van statushouders en heeft geen verwijtbare achterstand of loopt hierop in		De organisatie is 2025 begonnen met een achterstand, die in de eerste helft van het jaar verder is opgelopen. Per 1 juli 2025 was er nog steeds sprake van een aanzienlijke achterstand. Te weten 36.
Gemeente voldoet aan de halfjaarlijkse taakstelling (tweede helft van het jaar) op het gebied van tijdige huisvesting van statushouders en heeft geen verwijtbare achterstand of loopt hierop in		De taakstelling voor het tweede halfjaar van 2025 was vastgesteld op 19 plaatsingen. In werkelijkheid heeft de gemeente Borger-Odoorn in deze periode 12 personen geplaatst. Hierdoor is de achterstand verder opgelopen tot 43.
Totaalbeeld Is er reden voor extra aandacht?		Er is aanleiding voor extra aandacht. Het plaatsen van statushouders brengt aanzienlijke uitdagingen met zich mee. De druk op de woningmarkt neemt toe, evenals de belasting op onze samenwerkingspartners, zoals woningcorporaties, huisartsen, Sociale Teams en Vluchtelingenwerk. Voor het realiseren van de taakstelling wordt gezocht naar oplossingen, bijvoorbeeld door het ontwikkelen van circulaire woningen. De eerste worden opgeleverd op 1 april 2026.

Archief	Groen/Oranje/Rood	Toelichting
Zijn de belangrijkste risicovolle thema’s geïdentificeerd?		Ja. De vier aandachtsgebieden voor 2025 waren: (1) Kwaliteitszorgsysteem; (2) Selectie en vernietiging; (3) Overzicht archiefbescheiden; (4) Duurzame toegankelijkheid – e-depot
Zijn er voor deze thema’s al verbetermaatregelen getroffen?		De voorgenomen verbetermaatregelen zijn voor een groot deel getroffen. Hierover heeft in september 2025 terugkoppeling aan de provincie plaats gevonden. De maatregelen die o.a. zijn getroffen: 1. Activiteiten op het gebied van kwaliteitszorg (zoals steekproeven en vergroten van bewustzijn in de organisatie) zijn ingebed in de dagelijkse werkzaamheden. 2. De achterstanden in de vernietiging zijn verder ingelopen, maar blijven een aandachtspunt. De archieven uit de opruimacties t.v.v. de verbouwing van het gemeentehuis zijn verwerkt. De implementatie van de selectielijst e-mailarchivering heeft door technische knelpunten nog niet plaats gevonden. Er is wel gestart met de voorbereidingen voor de implementatie van het nieuwe zaaksysteem. 3. In 2025 is verder invulling gegeven aan de implementatie van het beheer in Teams en M365. Het beleid rondom retentie is vastgesteld. Er is gestart met het opschonen van de netwerkschijven ter voorbereiding van de datamigratie naar de nieuwe digitale werkomgeving. 4. Het college heeft besluit genomen om per 1/1/2027 toe te treden door de GR Drents Archief voor het gebruik van de e-depot voorziening. Het calamiteitenplan in herzien. Er heeft een onderzoek plaats gevonden naar de optimalisatie van de archiefbewaarplaats. De beoogde maatregelen (dichten van de scheur, vervangen van klimaatinstallatie) vinden in 2026 plaats.
Zijn er resultaten geboekt?		Er zijn zeker resultaten geboekt (zie boven), maar de ambities zijn nog steeds groter dan de beschikbare tijd. Ook door samenwerking met andere partijen ontstaan afhankelijkheden. Hierdoor is er een vertraging ontstaan bij het realiseren van een aantal verbetermaatregelen.
Totaalbeeld Is er reden voor extra aandacht?		Ondanks de opgelopen vertragingen is er wat de gemeente betreft geen reden voor extra aandacht. De gemeente heeft goed in kaart welke opgaves moeten worden opgepakt.